1898 нче елда Казанда нәшер ителгән басма — «Мөхәммәдия» китабы

        Актанышмузее экспозицияләренең берсендә урын алган “Мөхәммәдия” китабы.  1898 нче елда Казанда нәшер ителгән басма. Мөхәммәдия – XX гасыр башларына кадәр татарлар арасында киң кулланылган дини эчтәлекле, шигъри формалы әсәр.Әсәрнең авторы — төрек шагыйре Мөхәммәт Чәләби.Ул аны 1449 елда  тәмамлый .  Әсәр XVI гасырда  Кырымда, ә XVII гасырда безнең төбәкләрдә тарала башлый. Мөхәммәдия әсәре  язылуның ике сәбәбен билгелиләр : беренче версия…

Әдип, тарихчы, мөхәррир Вахит Имамовның язу машинасы.

Сөйләм телендә “язу машинкасы”. Иске Байсар авылында туып-үскән якташыбыз аны 2008 нче елда Актаныш музеена тапшыра. “Уфа-2м” маркалы әлеге машина татар шрифтына көйләнгән. Әүвәл шушы  машинада бастырылып,  алга таба нәшер ителгән китапларның гомуми тиражы 700 меңнән арта. Китапларда — архив чыгынакларына нигезләнеп язылган татар халкы  тарихы.      Фотодагы “Татарлар Пугачев явында” документаль повесте, “Сәет Батыр” романнарын…

Актаныш район мәдәният йортының ирләр вокаль ансамбле.

1974 нче ел. Чаллы шәһәренең “Энергетик” мәдәният сарае. Музейның даими экспозицияләренең берсендә урын алган фотода бер очраклы кеше дә юк. Барысы да гомерләре  буе мәдәнияткә хезмәт иткән шәхесләр,   районда  үзешчән сәнгатьне оештырып, аның үзәгендә кайнаган егетләр. Баянда —  Рәшит Рәхимов; Робсон Мусин, Хәмит Раянов,  Илгиз Ганиев, Фәрит Хәбибуллин, Азат Закиров.        1974 нче елда “Агыйдел”…

“Агыйдел” ансамбленең беренче татар биюе костюмнары.

Колхозлардан акча күчереп, Казанда  махсус тектерелгән. 1966 нчы елда биючеләр әлеге костюмнарда Муса Җәлил исемендәге Татар дәүләт академия опера һәм балет театрында чыгыш ясыйлар. Район тарихында беренче тапкыр телевидениегә язылалар. Әлеге биюдә катнашучылар арасында Азат Сәрвәров, Годәер Шәемов, Фирдәвис Мосабиров, Фаил Шәмсуллин, Нурсил Галимәрданов, Фиргать Юзкәев, Дамир Гыйльманов, Рәис Мусин, Илгиз Ганиев, Фәридә Мутина, Сәвия…

6 ноябрь – Татарстан Республикасы Конституциясе көне.

Конституциянең зарурлыгы 1990 нчы елның 30 августында Татарстан дәүләт суверенлыгы хакында Декларация кабул ителгән вакытта үк билгеләнде. Яуланган позицияләрне законлы рәвештә ныгытырга кирәк иде.             1992 нче елның 21 мартында Татарстан статусы буенча халык референдумы узды. 61,4 прцент халык:  “Татарстан Республикасының суверен икәнлеген таныйм, ”- дип җавап бирде.              1992 нче елның 6 ноябрендә, Татарстан…

“Сәнгать төне” акциясе кысаларында 3 ноябрь көнне “Туган як” музеенда үзенчәлекле күргәзмә ачылды.

Кызыксынучылар хозурына Зур Совет Энциклопедиясенең (Большая Советская Энциклопедия) 1950-1958 нче еллар эчендә чыгарылган  икенче тулы басмасы тәкъдим ителә. Ул 51 томнан тора. Энциклопедиядә 100 000 мәкалә, 40 852 иллюстрация,  2362 карта урын алган.        Зур Совет Энциклопедиясе (БСЭ)  — дөньяда иң зурлардан санала. Берникадәр  сәяси яссылыктан язылуына карамастан, аның тарихи әһәмияте искиткеч зур. Уникаль басмада кеше яшәешенең…

Күренекле галим Альберт Сәетгәрәй улы Фәтхиев

2020 ел Җиңүнең 75, ТАССРның 100 еллыгы кысаларында, Туган як музее “Актаныш районы төзелүгә 90 ел тулуын каршылап Актаныш төбәгенән чыккан 90 күренекле шәхес” циклны дәвам итеп күренекле галим Альберт Сәетгәрәй улы Фәтхиев белән таныштырабаз.Галим, борынгы кулъязма һәм басма китаплар буенча белгеч, археограф Фәтхи Альберт Сәет улы 1937 елның 8 июлендә Такталачык авылында дөньяга килә….

Хөсәенов Инсан Галим улы — «Актаныш төбәгеннән чыккан 90 күренекле шәхес» циклыннан

2020 ел ТАССРның 100 еллыгы кысаларында, Туган як музее “Актаныш районы төзелүгә 90 ел тулуын каршылап Актаныш төбәгенән чыккан 90 күренекле шәхес” цикл уңаеннан  Хөсәенов Инсан Галим улы белән таныштырабыз. Инсан Хөсәенов Солтангол авылыннан. Аягына күн кунычлы читек киеп сәхнәгә чыкканчы, озын балаклы итек киеп ферма сазлыгын таптарга, кулына каләм урынына сәнәк тотарга туры килә…

Идрисова Кадрия Рәис кызы — «Актаныш төбәгеннән чыккан 90 күренекле шәхес» циклыннан

2020 ел ТАССРның 100 еллыгы кысаларында, Туган як музее “Актаныш районы төзелүгә 90 ел тулуын каршылап Актаныш төбәгенән чыккан 90 күренекле шәхес” цикл уңаеннан Идрисова Кадрия Рәис кызы белән таныштырабыз. Колхозчы Әзһәрия, бригадир Рәис Идрисовларның алты баланың икенчесе булып  — 1958 елның 22 ноябрендә Татарстан АССР Актаныш районы Чынык авылында туган Кадрия Рәис кызы. Әлеге…